15 lat bez ratyfikacji konwencji bioetycznej6 lutego 2014

Polska do dziś nie ratyfikowała Konwencji o ochronie praw człowieka i godności istoty ludzkiej w odniesieniu do zastosowań biologii i medycyny, którą podpisała 7 maja 1999 r. – wskazuje Rzecznik Praw Obywatelskich prof. Irena Lipowicz w publikacji pt. „Polska mapa międzynarodowych konwencji praw człowieka”.

Publikacja pokazuje obecny stan zobowiązań międzynarodowych Polski w obszarze ochrony praw człowieka oraz zawiera zalecenia Rzecznika. Wspomniana konwencja, zwana także Konwencją bioetyczną lub Konwencją z Oviedo, jest aktem precyzującym i uzupełniającym system ochrony praw człowieka stworzony przez Europejską Konwencję o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności oraz uregulowany w innych międzynarodowych dokumentach. Ze względu na nowe zagrożenia dla praw człowieka związane z rozwojem biologii i medycyny, niezbędne było wprowadzenie Konwencji bioetycznej ustanawiającej ogólny standard ochrony w odniesieniu do sfery medycyny.
Najważniejsze uregulowania Konwencji dotyczą wyrażenia zgody na procedurę medyczną, gwarancje prawa do prywatności i prawa do informacji osób poddawanych badaniom naukowym. Dodatkowo, Konwencja reguluje proces transplantacji i zakaz osiągania zysku z wykorzystywania części ciała ludzkiego.
Polska podpisała Konwencję w dniu 7 maja 1999 r., jednak do tej pory jej nie ratyfikowała. RPO wielokrotnie kierował do Prezesa Rady Ministrów oraz Marszałka Sejmu postulat zakończenia procesu ratyfikacyjnego Konwencji bioetycznej. Rzecznik postulował w nim konieczność ratyfikacji Konwencji i jej protokołów dodatkowych.
Brak ratyfikacji Konwencji i dalsze istnienie luk w prawie polskim utrudnia dostosowanie polskiego prawa medycznego i ochrony praw obywateli w tym zakresie do standardów europejskich. Np. nie jest określony status prawny zarodka i embrionu ludzkiego ani uregulowana kwestia tworzenia i przechowywania zarodków, prawo nie przewiduje także standardów, jakich powinny przestrzegać placówki oferujące procedurę zapłodnienia pozaustrojowego.

Prześlij dalej